Opvoedvraag #2

woman sitting in front of macbook

Mijn dochter (14 jaar) heeft veel last van faalangst, hoe kan ik haar helpen?

Janet

Faalangst komt voort uit de schaamte die iemand voelt bij een mislukking. Het meemaken van een mislukking én de manier waarop iemand tegen die mislukking aankijkt, spelen een rol bij het ontstaan van faalangst. Het ene kind zal zich bij een moeilijke taak uitgedaagd voelen, terwijl het andere kind op zoek is naar een positieve beoordeling (door een ander) en vooral proberen een negatief oordeel te vermijden. Elk kind dat bijvoorbeeld op een nieuwe school komt zal dat spannend vinden. Het verschil zit in de interpretatie van het kind. Het meisje dat ervan uitgaat dat als zij niet gelijk in de groep wordt opgenomen, het wel aan haar zal liggen -versus- het meisje dat aanvoelt dat het wat tijd kost om sociale relaties te laten groeien. Of het kind dat tegen een proefwerk aankijkt als iets wat zij domweg niet kan en ook nooit gaat kunnen -versus- het kind dat het proefwerk ziet als iets wat zij nog moet leren.

Daarnaast speelt de perceptie van het kind een rol. Hoe schat je kind de gevolgen van een mogelijke mislukking in. Is een slechte beurt voor de klas iets wat een keer kan gebeuren, of iets waar anderen het maanden later nog over zullen hebben? Ook de inschatting van de eisen waar het resultaat aan moet voldoen kan een rol spelen. Kinderen kunnen langer dan nodig aan een taak blijven werken, hun perfectionisme verhindert hen om iets af te werken.

Concluderend kunnen we zeggen dat kinderen die hun taken beoordelen als iets wat ze kunnen leren aanzienlijk minder risico lopen om faalangstig te worden dan kinderen die taken uitvoeren met als doel positief beoordeeld te worden. Faalangstige kinderen denken dat anderen hen alleen de moeite waard vinden als ze goed presteren en zijn vooral bezig met overtuiging dat “het” gaat mislukken.

Oké interessant, maar wat kan ik doen?

Kijk met bovenstaande informatie in je achterhoofd eens naar jouw kind. Is dat iemand die een moeilijke taak als een uitdaging ziet, of trekt jouw kind snel de conclusie dat hij/zij het toch niet kan? In het laatste geval is er werk aan de winkel. Hoe eerder jij je kind kan (laten) helpen hoe beter.

Praktische tips

Van belang is dat je je kind gaat helpen in het loskoppelen van presteren en gewaardeerd worden:

  • Laat blijken dat je je kind hoe dan ook waardeert, dat prestaties daar totaal los van staan en herhaal dit vaak (voor je gevoel misschien overdreven vaak).
  • Houd het luchtig als er een slechte prestatie terugkomt (cijfers maar ook prestaties op gebied van sport of andere buitenschoolse activiteiten), benadruk dat je kind je nog even lief is.
  • Probeer eens kritisch naar jezelf te kijken, hoeveel belang hecht je zelf aan presteren en in hoeverre leg je dat bij je kind neer?
  • Vermijd goedbedoelde opmerkingen zoals “Doe je best”, “Zet hem op” of “Ik weet dat je het kan”. Dergelijke uitspraken triggeren gedachten als “Ik kan het toch niet” en dat wil je nou juist voorkomen.
  • Pas ook op met complimenten gericht op het resultaat, als het een volgende keer tegenvalt baalt je kind nog meer. Geef complimenten over de inzet, het doorzettingsvermogen etc.
  • Benoem dat fouten maken niet erg is, dat je kind in een leerproces zit en dat fouten maken daarbij hoort.
  • Vergelijk je kind niet met anderen, waardeer haar om wie zij is. Om haar unieke persoonlijkheid.
  • Spreek onvoorwaardelijke waardering uit, bijvoorbeeld: “Fijn dat je er bent, kom lekker een kop thee drinken” of (even simpel als waardevol) “Je bent lief”.

Probeer bovenstaande tips in jullie manier van omgaan met je kind te integreren en je zal zien dat haar zelfvertrouwen groeit. Mocht je geen verbetering zien, aarzel niet om hulp in te schakelen. Faalangst is een belemmerende angst waar je ook in je volwassen leven veel last van kan hebben, zaak om dat zo snel mogelijk te tackelen.


Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: